Tematem dzieła jest oczywiście Wszechświat, ale nie oglądany okiem miłośnika astronomii, do czego zresztą od przeszło sześćdziesięciu lat zachęca nas Autor — jeden z założycieli Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii w 1919 roku — ale widziany przy użyciu najdoskonalszych środków, które stworzyła nauka i technika ostatnich lat. Obserwowany spoza atmosfery, która nie przepuszcza niektórych rodzajów promieniowania. Mowa także o obiektach w ogóle nie dostępnych dla ludzkiego oka; wiele z nich stwierdzono i poznano jedynie dzięki badaniom pośrednim lub rozważaniom teoretycznym. Zakres tematu najlepiej przedstawią tytuły rozdziałów: Początki i przyczyny — Trochę o Słońcu — Jedna z najmłodszych mgławic (mowa o mgławicy Krab) — Inne mgławice — Jak daleko sięgamy we Wszechświat — Gwiazdy podwójne — Gwiazdy zaćmieniowe — Galaktyczne źródła rentgenowskie — Jeszcze niektóre inne gwiazdy — Nietrwałe źródła rentgenowskie — Galaktyki obserwowane z Ziemi — Galaktyki radiowe i rentgenowskie — Inne galaktyki — Gromady galaktyk — Obserwacje lat ostatnich — Posłowie.

Książka napisana piękną polszczyzną, jej urok potęgują cytaty z dzieł autorów z literatury pięknej, zamieszczone jako motto poszczególnych rozdziałów. Poziom dostosowany zarówno do czytelnika obeznanego z tematyką jak i nowicjusza, dzięki czemu można ją uznać za wzór doskonałego popularyzowania wiedzy, popularyzowania w znaczeniu: łatwo o rzeczach trudnych.

Osobne podziękowanie należy się Wydawnictwu „Ossolineum” oraz Drukarni Naukowej we Wrocławiu za piękną szatę graficzną (druk na urządzeniach Monofoto 600), czym wzbogaciło zbiór publikacji zalecanych naszym miłośnikom astronomii.