URANIA — Postępy Astronomii  on–line
archiwum
U-PA 4/2008
W numerze:
Satelita astronomiczny MOST
· Sławomir Ruciński
Migracja planet
· Piotr Dziadura
Podróże zwierząt w Kosmos
· Anna Serafin
w kolorze:
  • Feniks na Marsie
  • Kolizje galaktyk
  • Ciemne obłoki Wielkiej Mgławicy w Kilu
  • Galeria Uranii
  • Dwuramienna spirala Mlecznej Drogi
rozmaitości:
  • „Phoenix” wylądował na Marsie!
  • TORUŃ wśród gwiazd
  • Zwarte galaktyki we wczesnym Wszechświecie
  • Nadchodzi era kosmicznych żaglowców
  • Zapomniany skarb
z kraju i ze świata:
  • Astronomia XXI wieku i jej nauczanie
  • Najważniejsze potrzeby aparaturowe astronomii polskiej w latach 2008–2025
astronomia w szkole:
  • Zadania zawodów III stopnia z rozwiązaniami — LI Olimpiada Astronomiczna
galeria obiektów NGC:
  • NGC 4449
kalendarz astronomiczny 2008:
  • Wrzesień – październik
recenzje:
  • John M. Charap „OBJAŚNIANIE WSZECHŚWIATA. Fizyka XXI wieku”
astronomia i muzyka:
  • Gwiazdy dźwiękami malowane
relaks z Uranią:
  • Krzyżówka
ciekawe strony internetowe
Nr 4/2008

Szanowni i Drodzy Czytelnicy,

Bieżący zeszyt otwiera opis satelity astronomicznego MOST i jego dokonań. Autorem tego artykułu jest pomysłodawca i jeden z głównych realizatorów omawianego satelity, prof. Sławomir Ruciński z Toronto w Kanadzie. MOST ciągle pracuje i przynosi nie tylko nowe rezultaty badawcze, ale i chwałę, i zaszczyty jego twórcom. Pragniemy tym artykułem przybliżyć Państwu epizod badań satelitarnych gwiazd z udziałem Polaków, który był u nas mało znany.

Wiele miejsca w „Uranii” poświęcaliśmy planetom i systemom planetarnym wokół innych niż Słońce gwiazd. Od odkrycia pierwszej egzoplanety wokół 51 Peg stało się jasne, że odkryta planeta nie mogła powstać w tym miejscu, w tej odległości od gwiazdy, gdzie ją znaleźli odkrywcy. A więc planeta tam zawędrowała? Jakie są przyczyny takiej wędrówki? Jak wędrują planety masywne, a jak planety o mniejszych masach? O tych problemach pisze Piotr Dziadura z Torunia w artykule pt. „Migracja planet”. Fascynujący jest ten świat!

Jednymi z bohaterów „podboju Kosmosu”, o których na ogół bardzo mało się mówi, są zwierzęta. W misjach orbitalnych i suborbitalnych wzięło udział o wiele więcej zwierząt niż ludzi i oczywiście o wiele więcej z nich zginęło. W artykule „Podróże zwierząt w Kosmos” Anna Serafin z Bochni dokonuje systematycznego przeglądu udziału zwierząt w torowaniu człowiekowi drogi w Kosmos, a my tym wspomnieniem pragniemy oddać im cześć i podziękowanie.

Tak jak zapowiedzieliśmy, publikujemy w tym zeszycie (s. 169–174) „Uranii” memoriał na temat „Najważniejsze potrzeby aparaturowe astronomii polskiej w latach 2008–2025”, uchwalony przez Komitet Astronomii PAN, który został złożony na ręce wiceministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego prof. Jerzego Duszyńskiego w dniu 3 kwietnia 2008 r. Jestem przekonany, że jest to jeden z najważniejszych dokumentów na temat potrzeb polskiej astronomii, jaki powstał po dawno już minionym Roku Kopernikowskim 1973.

W „Astronomii w szkole” publikujemy zadania zawodów III stopnia LI Olimpiady Astronomicznej wraz z rozwiązaniami. Czy może być lepsza lekcja astronomii? Mamy nadzieję, że uważna ich lektura przybliży Państwu problemy współczesnej astronomii i zachęci młodzież do uczestnictwa w olimpijskich zawodach astronomicznych. W „Galerii galaktyk” pan Darek Graczyk ogranicza się tylko do omówienia jednej galaktyki — galaktyki NGC 4449.

Jak zwykle znajdziecie Państwo w tym zeszycie kalendarzyk astronomiczny, opracowany przez Tomasza Ściężora, z omówieniem zjawisk na niebie, jakie będą we wrześniu i październiku, felieton muzyczny Jacka Drążkowskiego, wskazanie ciekawych obiektów i stron internetowych, recenzję książki „Objaśnienie Wszechświata” oraz parę nowości astronomicznych.

Życzę Państwu owocnej lektury i gwieździstego, wakacyjnego nieba

Andrzej Woszczyk
Toruń, w czerwcu 2008 r.
Na okładce:
U-PA 4/2008 Fotomontaż pokazujący lądownik Feniks (Phoenix Mars Lander) w arktycznym krajobrazie miejsca jego lądowania na Marsie. Jego autorem jest Corby Waste — pracownik Laboratorium Napędu Odrzutowego w Pasadenie, którego prace ilustrowały niejedną marsjańską misję.

Lądownik jest w kształcie stołu wspartego na 3 nogach, a na nim całe laboratorium: dobrze widoczne jest ramię koparki, która będzie zbierała glebę marsjańską i wsypywała do pieców i innych przyrządów, kamery robiące i przekazujące na Ziemię zdjęcia okolicy lądowania i gruntu w pobliżu, itp. Pod blatem stołu znajdują się silniki hamujące, które odegrały istotną rolę w przebiegu lądowania Feniksa na Marsie. Dwie ośmiokątne płaszczyzny to baterie słoneczne zapewniające stacji prąd elektryczny.
Urania – Postępy Astronomii   ISSN 1689-6009
Międzynarodowy Rok Astronomii 2009
Powered by FreeFind

Urania-PAwww
Urania - Postępy Astronomii Copyright © „Urania — Postępy Astronomii”
webmaster: Marek Gołębiewski
Validated by HTML Validator (based on Tidy)