Niektóre fundamentalne problemy kwantowej grawitacji
Nasz Wszechświat ma 13,7 mld lat, a okres kwantowej kosmologii to zaledwie 10–44 s. Czy w ogóle warto tworzyć teorie, które pomogą nam zrozumieć początkowe chwile istnienia Wszechświata? Późniejszy Wszechświat nie mógł rozpocząć swojej ewolucji bez odpowiednich warunków początkowych, a one ustaliły się właśnie w wyniku działania kwantowych efektów grawitacji. Zachęcam więc gorąco do lektury tego artykułu
Michał Heller
Jasne obwódki protuberancji słonecznych
Protuberancje słoneczne są jednymi z najciekawszych i najbardziej spektakularnych zjawisk zachodzących w atmosferze Słońca. Niekiedy, jakby u ich stóp zanurzonych w chromosferze, są widoczne wyraźne pojaśnienia (ang. bright rim). Pochodzenie i naturę tych jasnych obwódek próbuje wyjaśnić prezentowany tu artykuł
Janusz Osarczuk
Rekoneksja magnetyczna — fundamentalny proces zachodzący w namagnetyzowanej plazmie
Zjawisko rekoneksji magnetycznej następuje wtedy, gdy przetną się dwie przeciwnie skierowane linie pola magnetycznego. W wyniku tego procesu dochodzi do rozłączenia i ponownego łączenie linii pola magnetycznego, co dzieje się w obszarze rekoneksji. Jest to jeden z najbardziej wydajnych procesów, w którym energia zgromadzona w polu magnetycznym jest przekształcana w energię kinetyczną i termiczną. Odpowiada on m.in. za podgrzewanie korony słonecznej i rozbłyski słoneczne oraz rozbłyski gamma a także zmiany zachodzące w procesie formowania gwiazd
Katarzyna Kulpa-Dybeł
Polski 90-m radioteleskop — potrzeby, propozycja, szanse budowy
Autor przedstawia koncepcję budowy dużego radioteleskopu, który stanowiłby jądro narodowego ośrodka badawczego radioastronomii w Polsce i miałby poczesne miejsce wśród podobnych ośrodków na świecie. Dotychczasowe rozeznanie wskazuje na Bory Tucholskie jako miejsce lokalizacji tego instrumentu
Andrzej Kus
w kolorze:
Najstarsze galaktyki okiem Hubble'a · Europejska sieć interferometrii wielkobazowej EVN · Mgławica Krab (M1) · Zabytkowe cyrkle proporcjonalne · Galeria Uranii · Sierp Ziemi widzianej z sondy Rosetta
w kraju i na świecie:
Zlot w Bieszczadach · MRA w Krośnie · Astrospotkanie w Dąbrowie Górniczej, czyli I Regionalne Spotkanie Forum Miłośników Astronomii Astro CD · Jak astronomowie zapraszają Ziemian do poznawania tajników Wszechświata · Moje drugie zaćmienie · Międzynarodowy Rok Astronomii w Opolu · Jubileusz Profesora Hurnika
rozmaitości:
Mistrzowie światła — Nobel z fizyki 2009 · Zagadka marsjańskiego metanu · Woda na Księżycu
z kart historii:
Prakalkulator, czyli cyrkiel proporcjonalny · Cyrkiel Jana Heweliusza ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu
astronomia w szkole:
Spojrzenie w niebo A.D. MMX
kalendarz astronomiczny 2010:
recenzje:
Piotr Flin, Janina Krempeć-Krygier, Bernard Krygier, Katarzyna Bajan: Własności struktur wielkoskalowych we Wszechświecie
astronomia i muzyka:
Dona Aireya fascynacje Kosmosem
relaks z Uranią:
Krzyżówka
ciekawe strony internetowe
Na okładce:
Jak wyglądają protuberancje słoneczne w trzech wymiarach? Aby odpowiedzieć na to pytanie, NASA wystrzeliła satelity STEREO, by nie spuszczały Słońca z oka, patrząc z dwu różnych punktów. Satelity STEREO krążą wokół Słońca niemal po orbicie Ziemi, lecz jeden (nazwany Ahead — ang. z przodu) aktualnie wyprzedza Ziemię, podczas gdy drugi (nazwany Behind — ang. z tyłu) podąża za nią. W końcu września ub.r. wybuchła potężna protuberancja i pozostawała ponad Słońcem przez około 30 godzin, pozwalając satelitom STEREO wykonać liczne zdjęcia pod różnymi kątami. Tu pokazujemy obraz zdarzenia w wysokiej rozdzielczości ze STEREO Ahead. Niezwykle spokojne zachowanie Słońca przez ostatnie dwa lata spowodowało, że takie wielkie protuberancje są stosunkowo rzadkie. Połączona perspektywa STEREO pomoże astronomom lepiej zrozumieć mechanizm powstawania i ewolucji protuberancji, koronalnych wyrzutów materii oraz rozbłysków. Źródło: STEREO Project, NASA
